• روز خبرنگار چه روزی است

روز خبرنگار چه روزی است؟

روز 17 مردادماه روز خبرنگار می باشد. روزی که محمود صارمی گرانقدر به شهادت رسید.

روز خبرنگار؛ روزی که ایرانی قلم را به خدمت اندیشه اش گرفت.

چند سالی است، روزی در بین روزهای گرم تابستان میان تقویم ایرانی به نام روز خبرنگار خودنمایی می‌کند، روزی که پیام خشونت و خونریزی طالبان با پیکر خونین یک خبرنگار به کشور بازگشت.

در این روز نیز همچون دیگر روزهای مناسبتی، خبرنگاری که در کشاکش بحران‌ها قلم بر زخم جامعه زده و آن را به نگارش درآورده، عزیز پنداشته و پیشه‌اش گرامی داشته می‌شود اما چه می‌توان کرد که سهم او از زندگی به پهنا و وسعت کوچه‌ای دورافتاده و بن‌بست در خیابان کوشک تهران است.
از روزی که ایرانی قلم را به خدمت اندیشه‌اش گرفت و نگارش آغاز کرد تا مردمش را به مسایل روز زمانه آگاه کند، سال‌هایی به درازای تاریخ ورود ایران به عصر مدرن می گذرد.

 در دنیای کنونی با وجود تکنولوژی های ارتباطی پیشرفته و متعدد در امر دستیابی سریع به اطلاعات و منابع مختلف و با وجود درگیرى و خشونت که بطور آشکارا در بیشتر نقاط این کره خاکی فراگیر شده، کسب اطلاعات موثق و قابل اطمینان در مورد وضعیت سیاسى، اجتماعى و امنیتى بشر و میزان آوارگى آنها بسیار دشوار و در عین حال بسیار ضرورى و حیاتى است. خبرنگاران از مهره های اساسی این مهم به شمار می روند.
اما از حق نگذریم که در این میان هستند کسانی که از نام و نان خبرنگاری نصیبی ندارد ولی گاهی اوقات به خاطر اطلاع رسانی و با هدف کمک به مردم، دچار دردسر می شوند.

روز خبرنگار

در هفدهم مرداد ماه سال 1377، محمود صارمی خبرنگار خبرگزاریِ جمهوری اسلامی، به همراه هشت نفر از اعضای کنسولگری ایران در مزار شریف افغانستان به دست گروهک تروریستی طالبان به شهادت رسید. به همین مناسبت، شورای فرهنگ عمومی، هفدهم مرداد ماه هر سال را به عنوان «روز خبرنگار» نامگذاری کرد.

 

حرفه خبرنگارى

خبرنگار کسى است که با اتکاء به ذوق و استعداد شخصی، پس از گذرانیدن دوره آموزش تخصصى و همچنین با توجه به مسئولیت اجتماعى که این حرفه بر عهده او مى‌گذارد، وظیف کسب، تهیه، جمع‌آورى و تنظیم 'اخبار' و انتقال آنها را از طریق وسایل ارتباط جمعى (مطبوعات، رادیو، تلویزیون و خبرگزاری) به مخاطبان بر عهده دارد.

 

 پیش از آنکه فردى حرفه روزنامه‌نگارى را انتخاب کند، لازم است ویژگى‌هاى حرفه خبرنگارى و روزنامه‌نگارى را بشناسد تا از روى آگاهى به آن روى آورد. در سال ۱۹۷۸ از سوى سازمان یونسکو (سازمان آموزشی، علمى و فرهنگى ملل متحد)، اعلامیه‌اى راجع به نقش رسانه‌هاى جمعى در تقویت صلح جهانى و تفاهم بین‌المللى به تصویب رسید. در این اعلامیه ، لزوم تربیت اخلاقى و اجتماعى روزنامه‌نگاران ارائه شد.

 

در این مجموعه، آزادى مبادله اخبار و اطلاعات، یک حق اساسى تلقى شده و دستورالعمل‌هاى اخلاقى براى کلیه کسانى که در جمع‌آورى و کسب و نشر و تفسیر اخبار و اطلاعات شرکت دارند، وضع شده است. در این اعلامیه، ضمن تأکید بر منشور جهانى ۱۹۴۸ سازمان ملل متحد، تصریح شده است که براساس این قوانین، خبرنگاران مطبوعات باید منتهاى درجه، کوشش کنند تا اخبار و اطلاعاتى که در اختیار عموم مى‌گذارند صحیح، دقیق و معتبر باشد. خبرنگاران و سردبیران باید در صحت اخبارى که به‌دست مى‌آورند تحقیق و تعمق کنند. خبرنگاران نباید حقیقتى را تعمداً تحریف یا مخدوش کنند و همچنین هیچ نوع مطلبى را نباید از نظر مردم مکتوم نگه دارند.

 

اصول اخلاقى حرفه روزنامه‌نگارى مقرر مى‌دارد که روزنامه‌نگاران در هر مرحله و مقامى که باشند باید به خیر و مصلحت جامعه ایمان کامل داشته باشند. کوشش براى تأمین منافع شخصى و کوشش براى پیش بردن مقاصد خصوصى که با مصلحت جامعه سازگار نباشد، خلاف اصول و آئین‌ اخلاقى روزنامه‌نگارى است. تخطئه مردم و تهمت و افتراء به اشخاص از جمله جرائم بزرگ حرفه روزنامه‌نگارى است. براساس قطعنامه‌هاى سازمان ملل متحد، سرقت ادبى و انتساب اخبار و عقاید و تألیفات دیگران به‌خود نیز جرم مطبوعاتى محسوب مى‌شود. حسن نیت به جامعه اساس و پایه روزنامه‌نگارى مطلوب است.

خبرنگاران طلایه داران جبهه آگاهی و چشم بینا و زبان گویای مردم هستند.

نوشتن را خدا به شما یاد داد و به قلم قسم خورد و گفت: «اقرا باسم ربک الذی خلق». درود بر شما و روزتان مبارک.

 

  • شعری به مناسبت روز خبرنگار

حماسه حضور تو به صحنه های عاشقی

چو کوه جلوه می کند به پهنه های عاشقی

*********************************

برای وصف حال تو قلم فقیر و ناتوان

تو روح استقامتی سنگ صبور مهربان

*********************************

به عرصه های پرخطر همیشه حی و حاضری

شریک شادی و غمی تو کم نظیر و نادری

*********************************

تو هم نفس تو همقدم تو همرهی و همدلی

تو پیشگام و پیشرو در انعکاس مشکلی

*********************************

درد دل خلایق از گلوی تو بیان شود

آینه ای و رنج شان به چهره ات عیان شود